In april dit jaar gingen 25 van de 45 Europese groothandelsmarkten voor elektriciteit op hetzelfde moment negatief. In Polen zakte de day-aheadprijs tot -210 euro per MWh. Duitsland, België, Nederland, Oostenrijk, Frankrijk en Denemarken hadden allemaal uren waarin het net eigenlijk betaalde om stroom te laten verbruiken.
Geen eenmalig ongeluk. Het is het voorspelbare gevolg van zon- en windproductie die sneller groeit dan wat het net kan opnemen op de zonnigste, winderigste dagen, en het verdwijnt niet. Elk kwartaal dat hernieuwbaar vermogen sneller groeit dan de netflexibiliteit, komen die uren vaker voor, niet minder vaak.
Voor een publiek laadnetwerk is dat ofwel gratis marge, ofwel een gemiste kans, en dat hangt volledig af van of je prijszetting het ziet.
Waarom een vast tarief hier blind voor is
Draait je lader op een vast tarief per kWh, dan kan die onmogelijk reageren op een negatieve groothandelsprijs. De chauffeur betaalt om twee uur 's middags op een zonnige, overbevoorrade dinsdag exact hetzelfde als om zes uur tijdens de avondpiek, ook al is je eigen inkoopkost op dat moment misschien nul of negatief.
Dat betekent twee dingen tegelijk. Je vangt de goedkoopste stroom van de maand niet op, en je verschuift geen enkele vraag naar die uren. Laadvraag is een van de meest flexibele belastingen op het net, batterijen op wielen die overschot bijna overal en altijd kunnen opnemen. Een netwerk dat daar niet op prijst, laat naast de marge ook de kans liggen om nuttig te zijn voor het net waar het van afhangt.
De verleidelijke oplossing die niet helemaal klopt
De voor de hand liggende volgende stap lijkt simpel: koppel je tarief rechtstreeks aan de groothandelsprijs en geef ze één op één door, spotprijs plus een vaste marge. Gaat de markt negatief, dan betaalt de chauffeur minder. Piekt ze, dan betaalt hij meer. Probleem opgelost.
Behalve dat dit precies is waar veel operatoren zich aan bezeren. Dit model bestaat letterlijk al in Proxilink, we noemen het intern flat + spot, en we hebben het al eens doorgerekend op een echte bestemmingslader met een namiddagpiek. Resultaat: ongeveer 4% minder winst dan een saai vast tarief (zie de volledige doorrekening van alle vijf prijsmodellen).
Flat + spot volgt de spotprijs één op één, zonder enig benul van vraag. Op een lader waar de bezetting piekt in het zonnedal, geef je zo systematisch korting aan chauffeurs die toch al kwamen.
Een tarief dat uitsluitend op de energieprijs is gebouwd, heeft geen benul van vraag. Het kan precies goedkoop uitvallen wanneer je al vol zit, en precies duur wanneer je net klanten moet aantrekken. Bovendien beweegt je marge dan volledig mee met een volatiele markt: onschuldig op een kalme dag, pijnlijk op een woelige, en ronduit gevaarlijk als een prijspiek net op je drukste uur valt of een databron even hapert. Een puur spotgedreven tarief behandelen als het tarief dat elke chauffeur betaalt, is niet de veilige, eenvoudige versie van dynamische prijzen. Het is de versie met de minste bescherming ingebouwd.
Waar een energieprijs-tarief wel zijn geld waard is
Er is wel degelijk een plek voor een tarief dat puur met de groothandelsprijs meebeweegt. Alleen is dat niet als het standaardtarief voor elke chauffeur die aansluit.
De betere plek is als korting, voorbehouden aan abonnementshouders. Word member, en je tarief volgt automatisch de groothandelsprijs, zodat je op dagen dat het net overbevoorraad is merkbaar minder betaalt, soms bijna niets. Dat is een makkelijk verhaal voor een chauffeur ("laad wanneer het net te veel stroom heeft, en je bespaart"), en een sterke reden om member te worden in plaats van het standaardtarief te betalen als eenmalige bezoeker. Precies de volatiliteit die het risicovol maakt als basistarief, maakt er een overtuigende reden van om member te worden, en eens iemand aansluit, hoef je de kortingsregeling alleen nog voor die account te activeren.
Zo blijft het tarief dat elke andere chauffeur betaalt, vrij om te doen wat het hoort te doen: reageren op de echte vraag op die locatie, niet op wat de groothandelsmarkt toevallig doet. Beide sluiten elkaar niet uit. Een vraag-bewust basistarief beschermt je marge en je bezetting. Een groothandelsgekoppelde ledenkorting vangt negatieve-prijsuren als een echt gevoeld voordeel, en verandert dat in een reden om je aan te melden.
Waarom dit groter is dan één uitzonderlijke maand
De cijfers van april 2026 zijn opvallend, maar de onderliggende trend, meer hernieuwbaar vermogen, meer overschotsuren, meer negatieve prijzen, is structureel. Een netwerk waarvan de prijszetting hier in 2026 niet op kan reageren, laat in 2027 verhoudingsgewijs nog meer liggen. De vraag is niet of je hiervoor bouwt. De vraag is of je het bouwt als een bot, alles-of-niets basistarief, of als een scherpere kortingslaag die de mensen beloont die zich effectief hebben aangemeld.
We schreven eerder al over waarom een vast tarief het echte transparantieprobleem is. Deze ledenkorting is in dezelfde geest: niet ingewikkelder maken om het ingewikkeld te maken, maar de juiste laag op het juiste probleem zetten.
Negatieve-prijsuren zijn een echte kans, geen voetnoot. Maar de oplossing is niet om elke chauffeur een tarief te geven dat één op één meebeweegt met een volatiele markt. De oplossing is een vraag-bewust basistarief zijn werk te laten doen, en de groothandelsgekoppelde versie te gebruiken waar ze goed in is: een ledenvoordeel dat van een écht goedkoop uur een écht goede reden maakt om aan te sluiten.
Veelgestelde vragen
Waarom komen negatieve elektriciteitsprijzen steeds vaker voor in Europa?
Negatieve prijzen ontstaan wanneer zon- en windproductie de vraag op het net overtreft, typisch op zonnige of winderige dagen. Omdat hernieuwbaar vermogen elk kwartaal sneller groeit dan de netflexibiliteit, worden die uren frequenter, niet minder. In april 2026 gingen 25 van de 45 Europese groothandelsmarkten tegelijk negatief.
Waarom is het riskant om je laadtarief rechtstreeks aan de groothandelsprijs te koppelen?
Een tarief dat enkel de spotprijs volgt, heeft geen benul van vraag op je locatie. Het kan goedkoop uitvallen wanneer je al vol zit en duur wanneer je klanten nodig hebt, terwijl je marge volledig blootstaat aan marktvolatiliteit. In onze eigen doorrekening presteerde dat model ongeveer 4% slechter dan een vast tarief.
Wat is dan wel de juiste plek voor een tarief dat de groothandelsprijs volgt?
Als kortingslaag voor abonnementshouders, niet als basistarief. Members krijgen een tarief dat automatisch meebeweegt met de groothandelsprijs, zodat ze op overbevoorraden dagen merkbaar minder betalen. Dat is tegelijk een sterke reden om member te worden.
Betalen chauffeurs die geen member zijn hierdoor meer?
Nee. Hun tarief blijft het vraag-bewuste basistarief, onafhankelijk van deze kortingslaag. De groothandelsgekoppelde korting is een extra voordeel bovenop dat basistarief, voorbehouden aan wie zich aanmeldt, en verandert niets aan wat andere chauffeurs betalen.